این روزها اقتصاد ایران وضع خوبی نداره و مردم با مشکلات زیادی دست و پنجه نرم میکنن. قیمت دلار در دیماه ۱۴۰۳ به ۸۱ هزار و ۹۰۰ تومان رسیده که این نشون میده اوضاع اقتصادی چقدر خراب شده. این وضعیت فقط زندگی مردم رو تحت تاثیر قرار نداده، بلکه جایگاه ایران در منطقه هم به خطر افتاده.
۴ چند دلیل اصلی برای افزایش قیمت دلار وجود دارد:
۱- بیکفایتی در مدیریت کشور: از فساد گسترده و تصمیمات غلط در بخشهای مختلف اقتصادی گرفته تا نبود برنامهریزی صحیح و ناتوانی در مقابله با بحرانها، همه باعث شدهاند که اقتصاد کشور دچار تزلزل شود و قیمت دلار افزایش پیدا کند.
۲- تحریمها: نتیجهتروریسمپروری و جنگافروزی و صدور انقلاب و عدم توجه به مسائل جهانی منجر به اعمال تحریمهای سخت علیه جمهوری اسلامی شد. درآمد نفتی ایران که قبلا بالای ۱۰۰ میلیارد دلار بود، حالا به کمتر از ۱۰ میلیارد دلار رسیده است. این کاهش شدید درآمدها تاثیر بزرگی روی اقتصاد کشور گذاشته است.
۳- چاپ پولِ بیپشتوانه: کسری بودجه دولت، که ناشی از بیتوجهی به سیاستهای مالیِ درسته، به بیش از ۵۰۰ هزار میلیارد تومان رسیده و برای جبران این کسری، پولِ بیپشتوانه چاپ شده است. این اقدام باعث افزایش تورم و کاهش ارزش جهانی ریال شده است.
۴- خرید دلار توسط مردم: زمانی که مردم میبینند ارزش پول ملی هر روز کمتر و کمتر میشود، به خرید دلار و سکه رو میآورند تا داراییهایشان را حفظ کنند. این افزایش تقاضا هم به افزایش قیمت دلار دامن زده است.
۳ تاثیر مهم گرانی دلار بر زندگی مردم
۱- تورم بالا: طبق آمار رسمی، نرخ تورم حدود ۵۰ درصد اعلام شده، اما در واقعیت این عدد بسیار بیشتر است و ممکن است حتی به ۷۰ درصد هم برسد.
۲- کاهش قدرت خرید: در حالی که حداقل دستمزد ۷ میلیون تومان شده است، هزینههای زندگی برای یک خانواده به بیش از ۲۵ میلیون تومان میرسد.
۳- گرانی کالاهای اساسی: قیمت برنج، گوشت و لبنیات در یک سال گذشته بیشتر از ۱۰۰ درصد افزایش پیدا کرده است.
هزینههای ایران در سوریه
جمهوری اسلامی طی سالهای اخیر، طبق آمار رسمی دستکم ۵۰ میلیارد دلار برای حمایت از رژیم بشار اسد هزینه کرده که این مبلغ معادل ۱۵ درصد از تولید ناخالص داخلی کشور بوده است. علاوه بر این، ۲۰ میلیارد دلار نیزصرف خرید تجهیزات نظامی برای رژیم اسد شده است. لبنان و یمن و عراق و فلسطین به کنار.
چرا این هزینهها فشار زیادی به ایران آورده است؟
کاهش ذخایر ارزی: انتقال منابع مالی به خارج از کشور باعث شده ذخایر ارزی ایران کاهش پیدا کند و ارزش ریال پایین بیاد.
افزایش بدهی دولت: هزینههای زیاد در منطقه باعث شده کسری بودجه بیشتر شود و بدهیهای دولت افزایش پیدا کند.
ناامیدی مردم: زمانی که مردم میبینند منابع کشور به جای اینکه صرف بهبود وضعیت داخلی شود، در مسائل منطقهای خرج میشود، دیگر اعتمادی به دولت و سیستم مالیاتی کشور ندارند.
تاثیرات سقوط رژیم اسد
سقوط رژیم بشار اسد، ضربهای دیگر بر اقتصاد ایران وارد کرد. جمهوری اسلامی سالها به سوریه پول و منابع زیادی میفرستاد، از جمله برای پروژههای نظامی، اقتصادی و مذهبی. حالا که وضعیت سوریه تغییر کرده، این سرمایهگذاریها به خطر افتاده و میتواند به ضربه اقتصادی درازمدت تبدیل ود. البته، از یک طرف هم هزینههای ایران در سوریه کمتر میشود که میتواند منابع بیشتری برای مسائل داخلی کشور آزاد کند. اما تجربه بیش از چهار دهه حیات جمهوری اسلامی نشان داده است که قرار نیست پولی صرف مردم و آبادانی ایران شود و این پول هم صرف بقیه ماجراجوییهای حکومت در منطقه خواهد شد.
اقتصاد ایران در وضعیت بیش از پیش بحرانی قرار دارد و ریشه همه مشکلات دو کلمه است: جمهوری اسلامی.
وضعیت بحرانی تنها از طریق کارشناسان متخصص و تصمیمات درست قابل حل است، نه با جادو و جنبل.
متاسفانه تا زمانی که جمهوری اسلامی وجود دارد، باید واقعبین باشیم که امیدی به تغییرات نیست.