Search

English

ايران؛ رکورددار حوادث کارگری در جهان

کارگران در ایران همواره در معرض آسیب‌های ناشی از حوادث کارگری قرار دارند؛ آسیب‌هایی چون شکستگی و قطع عضو تا ماندن زیر آوار و جان‌باختن. میزان مرگ و میر کارگران در ایران شوکه‌کننده است. به گفته «احمد شوکت»، رئیس کانون کارگران ساختمانی، «ایران با ۱۵هزار حادثه‌دیده کارگری در دنیا رکورددار است.»

در این میان، سهم کارگران ساختمانی از حوادث کارگری بیش از ۵۰ درصد است. در سال ۱۳۹۴، ۲هزار کارگر بر اثر حوادث کاری در ایران جان باختند که ۱۲۰۰ تن از آنان، کارگران ساختمانی بودند. ابعاد فاجعه روشن‌تر خواهد شد اگر بدانیم در کشورهای پیشرفته فقط حدود ۱۷ درصد از حوادث ناشی از کار، مربوط به بخش ساختمان است.

«محمد صفوى»، كارشناس حوادث ضمن كار در كانادا و فعال سابق سنديكايى در ايران، می‌گوید که آمارهاى دولتى در زمینه حوادث کارگری «بازتاب واقعيت‌هاى حوادث شغلى در ايران نيست»؛ چون این آمارها «شامل مواردی است که زیر پوشش خدمات اجتماعی یا بیمه اجتماعی قرار دارند.» به گفته او «۸۰ درصد از نیروی کار خارج از قانون کار هستند و بخش زيادى از حوادث كارگرى در جايى ثبت نمى‌شود.»

بنا به آمار رسمی در سال ۹۴ در مجموع ۲ هزار کارگر جان خود را از دست داده‌اند

کارگران در ایران نه امنیت شغلی دارند و نه امنیت جانی. آن‌ها در شرایط رکود بخش ساختمان و برای به دست آوردن یک لقمه نان ناچارند به کار در شرایط ناامن تن بدهند.

هر روز ۵ کارگر ساختمانی در ایران می‌میرند. این را «هادی ساداتی»، نایب‌رئیس کانون سراسری انجمن‌های کارگران ساختمانی کشور، می‌گوید. یعنی به طور میانگین روزانه پنج خانواده داغ‌دار از دست دادن عزیزشان می‌شوند. عزیزی که نان‌آور خانه بوده است. این‌جاست که غم چندین برابر می‌شود؛ از یک سو غم از دست دادن عزیز و از دیگر سو غم نان.

مرگ و میر کارگران در ایران ناشی از «عدم رعایت ایمنی در کار» است. کارفرمایان عمدتا ضوابط ایمنی محل کار را رعایت نمی‌کنند. به گفته آقای ساداتی اگر نظارتی وجود نداشته باشد «کارفرما صرفا به فکر اتمام پروژه‌های خود است و توجهی به تجیز و ایمن‌سازی کارگاه نمی‌کند.» او می‌گوید: «کارفرمایان متخلف تا زمانی که احساس نکنند تعطیلی کارگاه در پی تذکرات مکرر بازرسان جدی است، نسبت به ایمن‌سازی کارگاه اقدام نمی‌کنند.»

بی‌توجهی کارفرمایان مشهود است. کارگران، بدون حفاظ بر طناب مرگ قدم می‌گذارند. حسن امیدی، فعال صنفی کارگران ساختمانی کشور، می‌گوید: «تا زمانی که کارفرمایان برای تامین ایمنی کارگاه تحت فشار نباشند، نمی‌توان نسبت به کاهش آمار حوادث کار کارگران ساختمانی امیدوار بود.»

کارگران ساختمانی بیش از دیگر کارگران در معرض حوادث کاری و کارگری هستند

شرایط بیمه کارگران نیز اسف‌بار است؛ یا بیمه‌ای در کار نیست یا بیمه، همه سوانح کاری را شامل نمی‌شود. یک عضو انجمن صنفی کارگران ساختمانی کشور می‌گوید: در ۱۰ ماه نخست سال ۱۳۹۵ هیچ کارگری بیمه نشده است. این یعنی کارگران جانشان را در دست گرفته و پذیرفته‌اند بدون برخورداری از حق بیمه پروژه کارفرما را پیش ببرند. همچنین بسیاری از کارگران صرفا از بیمه تامین اجتماعی برخوردار هستند که شامل بیمه فوت، مصدومیت و نقص عضو ناشی از حوادث کاری نمی‌شود. «محمد باقری» همچنین می‌گوید بسیاری از کارگران ساختمانی در ایران «دچار قطعی عضو هستند و جراحت‌های عمیق در سطح بدنشان دارند». آن‌ها با جان خود بازی می‌کنند در حالی‌که «مسئولین سازمان تامین اجتماعی در خواب زمستانی به سر می‌برند.»

مسئولان بسیاری در این سال‌ها آمده و رفته‌اند و توجه شایانی به وضعیت این قشر کم‌درآمد و ضعیف نکرده‌اند. کارگران قدرت انتخاب ندارند و ناچار به پذیرفتن شرایط ناامن هستند. آن‌ها نه به حمایت قانون دلگرم هستند، نه چشم امیدی به بیمه و کارفرما دارند و نه می‌توانند برای یافتن کار در شرایط ایمن منتظر بمانند. اینچنین است که ایران رکورددار حوادث کارگری در جهان می‌شود و سالانه زندگی کارگران زیادی در ایران پایان می‌یابد؛ پایانی که زیست دیگر اعضای خانواده‌شان را هم دچار بحران عاطفی و مالی می‌کند.

 

مطالب مرتبط:

تاریخچه جنبش بین‌المللی کارگری

حقوق کارگران و تشکیلات کارگری

ایران: گسترش فقر، کاهش حقوق کارگری

انتشارات بیشتر ...